Некои места не се само географски точки на мапа. Делчево е чувство. Емоција што ја носиш со себе каде и да заминеш. Мирисот на рано утро над Брегалница, ѕвоното од старата црква и силните прегратки на нашите фамилии.
Делчево е град во источниот дел на Македонија, сместен во областа Пијанец, во близина на границата со Бугарија. Градот лежи на надморска височина од 590–640 м. Иако се наоѓа во најисточниот дел од државата, Делчево има релативно добра географска положба и сообраќајна поврзаност – вистинска крстосница за источна Македонија.
Според едно предание, во византиско време се викало Василево (грчка варијанта на словенското Царево). Како населба Царево Село првпат се споменува во повелба на Цар Душан (1347–1350). Подоцна, во турско време, го носело името Султанија.
До XVII век населбата се наоѓала на десната страна од Брегалница, кај Селиште под ридот Острец. Во тоа време султанот Мехмед IV престојувал во Пијанец, кога било извршено масовно исламизирање и населбата е преместена на денешното место на левата страна од реката. Сведоштво за тоа е градската џамија „Султан Мехмед Фатих II“.
Во 1878, по Руско-турската војна, дел од населението се иселило во Ќустендилско, а на нивно место дошле турски бегалци – „Маџирци“. За време на Балканските војни, пак, голем број Турци го напуштиле градот, а доаѓале Македонци од околните села.
За време на Втората светска војна 20 жители биле заведени како жртви. На 23 април 1950 година, Царево Село е преименувано во Делчево во чест на Гоце Делчев.
Во шеесеттите и седумдесеттите години градот се проширил кон десната страна на Брегалница и кон Милково Брдо. Денес Делчево е модерна населба со булевари, паркови и развиена инфраструктура.
Фестивалите во Делчево се мост меѓу генерациите – враќање дома и славење на корените:
За Велигден или Илинден Делчево оживува – улиците се полни со луѓе, насмевки и пријателства, а домовите мирисаат на детството и традицијата.
Делчево останува во срцата и во спомените, во секој збор на нашиот дијалект.
